Software voor ziekenhuizen
Ziekenhuizen en zorg
CyberSonar24 is software voor risico- en compliancebeheer voor ziekenhuizen, oftewel een GRC-systeem (governance, risk, compliance). Op één plek bevat het de assets en processen van het ziekenhuis, ook klinische, IT-leveranciers, risico’s, incidenten, bedrijfscontinuïteitsplannen en documentatie over gegevensbescherming. De directie ziet de actuele beveiligingsstatus, en de cyberbeveiligingsfunctionaris en de functionaris voor gegevensbescherming werken met dezelfde gegevens.
01
Het probleem: ziekenhuisbeveiliging verspreid over veel plekken
In veel ziekenhuizen staat het risicoregister in een spreadsheet, liggen leverancierscontracten bij de inkoopafdeling, staan incidenten in e-mail en ligt de documentatie over gegevensbescherming bij de functionaris. Elk document klopt, maar niemand overziet het geheel.
De gevolgen worden zichtbaar in drie situaties:
- Een storing of een aanval. Het is niet direct duidelijk welke afdelingen en processen stilvallen door de storing van één systeem, of wie verantwoordelijk is voor het herstel.
- Een significant incident. Een vroegtijdige waarschuwing moet binnen 24 uur worden gegeven en een melding binnen 72 uur. Een openbaar ziekenhuis dat een belangrijke entiteit is, dient alleen de melding in. Informatie uit verschillende plekken verzamelen kost tijd die dan ontbreekt.
- Een inspectie of een audit. Bewijs moet worden gereconstrueerd uit e-mail en bestandsversies, in plaats van uit één register te worden getoond.
02
Verplichtingen van ziekenhuizen onder de Poolse wet ter uitvoering van NIS2 (KSC)
De gezondheidszorg is een van de sectoren in bijlage 1 bij de Poolse wet ter uitvoering van NIS2 (KSC) (Dz.U. 2026 poz. 252), naast onder meer energie, vervoer, water en publieke entiteiten. De verplichtingen zijn gelijk aan die in andere sectoren; de assets en risico’s verschillen. Een ziekenhuis kan een essentiële of een belangrijke entiteit zijn. De categorie hangt onder meer af van de omvang en de rechtsvorm.
- Vóór 3 april 2027 een managementsysteem voor informatiebeveiliging met documentatie.
- Vóór 3 april 2028 de eerste beveiligingsaudit van het informatiesysteem bij een essentiële entiteit (art. 33 lid 2 van de wijzigingswet), en daarna ten minste eens per 3 jaar (art. 15 lid 1).
- Een significant incident. Termijnen: 24 uur, 72 uur en één maand. Een belangrijke entiteit die een publieke entiteit is, dient alleen de melding binnen 72 uur in (art. 12c).
Een ziekenhuis verwerkt gezondheidsgegevens, dus naast de Poolse wet ter uitvoering van NIS2 (KSC) geldt de AVG. Daarom omvat compliancebeheer in een ziekenhuis twee gebieden tegelijk: informatiebeveiliging en bescherming van persoonsgegevens.
03
Welke software voor risico- en compliancebeheer kiest u voor een ziekenhuis
De wet schrijft geen specifiek programma voor. Zij vereist een gedocumenteerd managementsysteem voor informatiebeveiliging, en in een ziekenhuis met honderden assets en tientallen leveranciers is dat lastig in spreadsheets te beheren. Bij de keuze van een programma voor risicobeheer in een ziekenhuis loont het om acht punten te controleren:
| Wat te controleren | Waarom het in een ziekenhuis belangrijk is | Hoe het werkt in CyberSonar24 |
|---|---|---|
| Een assetregister gekoppeld aan klinische processen | Een systeemstoring raakt afdelingen, niet alleen de serverruimte | Assets, processen en diensten verbonden in een afhankelijkhedengraaf |
| Een risicobeoordeling met een eigenaar en een termijn | Een risico zonder eigenaar wordt niet verminderd | Elk risico heeft een behandelplan, een eigenaar en een termijn |
| Bewaking van risico’s in de tijd | Risico verandert na een incident, een leverancierswissel, een nieuwe kwetsbaarheid | Een reviewschema, een kwetsbaarhedenregister gekoppeld aan assets, risicokaarten voor de directie |
| Een leveranciersregister met een risicobeoordeling | Een ziekenhuis is afhankelijk van veel systeem- en dienstleveranciers | Contracten, SLA’s en certificaten met geldigheidsdata, een herinnering 30 dagen voordat een contract afloopt |
| Incidenten en datalekken samen | Hetzelfde dossier dient voor een melding aan het CSIRT en voor de beoordeling van een melding aan de voorzitter van de UODO | Eén module voor incidenten en datalekken |
| Bescherming van persoonsgegevens | Gezondheidsgegevens vereisen bijzondere bescherming | AVG-module: register van verwerkingen, autorisaties, verwerkersovereenkomsten, verzoeken van patiënten, effectbeoordeling |
| Training voor ploegpersoneel | Personeel komt niet tegelijk naar een klassikale training | Training in de browser op de telefoon, zonder account, met een certificaat op naam |
| Waar gegevens worden opgeslagen | Ziekenhuisgegevens mogen niet naar een onbekende plek gaan | Een eigen instantie in de Europese Unie of een installatie op de servers van het ziekenhuis |
04
Hoe CyberSonar24 een ziekenhuis helpt
Ziekenhuissystemen en de processen die ervan afhangen
Het assetregister omvat systemen, apparaten en informatie en de processen die ervan afhangen, ook klinische processen. De afhankelijkhedengraaf laat zien hoe de storing van één systeem de ziekenhuisdiensten raakt. Elke asset heeft een eigenaar en een beoordeling van vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid. Assets met persoonsgegevens hebben een aparte AVG-beoordeling.
Risico’s en de bewaking ervan
Risico’s worden beoordeeld op waarschijnlijkheid en impact en gekoppeld aan assets en processen. Elk risico heeft een behandelplan, een eigenaar, een termijn en een reviewdatum. Het kwetsbaarhedenregister gebruikt de NVD en koppelt nieuwe lekken aan concrete assets, zodat een verandering van het risiconiveau zichtbaar is zonder lijsten handmatig door te nemen.
Bedrijfscontinuïteit bij een storing of een aanval
Een kriticiteitsanalyse van processen bepaalt de aanvaardbare uitvaltijd en het aanvaardbare gegevensverlies. Op basis daarvan ontstaan bedrijfscontinuïteits- en disaster-recoveryplannen die aansluiten op ISO 22301. Het plan bevat een crisisteam, herstelprocedures en een escalatiepad. Het systeem houdt een testschema bij, herinnert 14 dagen van tevoren aan een test en registreert het resultaat.
Ransomware: de ontwikkeling van dreigingen en verdedigingsmethoden
IT-leveranciers
Het leveranciersregister bevat contracten, SLA’s en certificaten met geldigheidsdata. Leveranciers zijn gekoppeld aan de processen en assets die zij ondersteunen. Een risicobeoordeling van leveranciers heeft een schema voor herbeoordelingen, en het systeem herinnert 30 dagen van tevoren aan een aflopend contract.
Incidenten en datalekken
Beveiligingsincidenten en datalekken staan in één module. De incidentafhandeling heeft toegewezen verantwoordelijkheid, een status en volledige documentatie van het verloop. Het systeem vraagt om een melding aan het CSIRT wanneer een kritiek incident een essentiële dienst betreft. Met hetzelfde dossier beoordeelt u de plicht om een datalek te melden aan de voorzitter van de UODO.
Medische gegevens en de AVG
De AVG-module bevat een register van verwerkingsactiviteiten, autorisaties, verwerkersovereenkomsten, verzoeken van patiënten en gegevensbeschermingseffectbeoordelingen. Reviews van toegangsrechten tot assets vinden volgens een schema plaats.
Training van personeel
CyberSonar24 E-learning werkt in de browser op een computer en een telefoon, zonder account. De ziekenhuiscursus behandelt de bescherming van medische gegevens en wat te doen bij een aanval die ziekenhuissystemen blokkeert. Na het behalen van de toets ontvangt de deelnemer een certificaat op naam, en de directie ziet welk deel van het personeel de training heeft afgerond.
Een directiebeoordeling voor de directie
De directiebeoordeling brengt risico’s, incidenten en het complianceniveau samen op één plek. De directie neemt besluiten op basis van actuele gegevens, en de besluiten worden voor de audit gedocumenteerd.

05
Het verloop van de implementatie in een ziekenhuis
- 01
Audit Zero. Een gratis vragenlijst zonder account. Een pdf-rapport met het resultaat en aanbevelingen wordt naar het opgegeven e-mailadres gestuurd.
- 02
Presentatie. Wij tonen de registers met voorbeeldgegevens en stemmen de omvang af: modules (GRC, AVG, e-learning), het aantal eenheden en het installatiemodel.
- 03
Keuze van het model. Een clouddienst op een eigen instantie in de Europese Unie of een installatie op de servers van het ziekenhuis.
- 04
Diensten, processen en assets. Wij voeren de ziekenhuisprocessen en de assets die zij gebruiken in. Bestaande lijsten van assets en leveranciers kunnen uit Excel-bestanden worden geïmporteerd.
- 05
Risico’s, leveranciers, continuïteitsplannen. Het ziekenhuis beoordeelt risico’s, wijst eigenaren toe en vult het leveranciersregister en de bedrijfscontinuïteitsplannen aan.
- 06
Training en incidenten. Het personeel volgt de training, het team begint incidenten en datalekken in één module te registreren.
- 07
Directiebeoordeling. De directie ontvangt de eerste beoordeling met risico’s, incidenten en het complianceniveau. Vanaf dat moment ontstaat de documentatie voor de auditor gaandeweg.
Zo maakt u stap voor stap een risicoregister in een ziekenhuis
06
Gegevensbeveiliging in het systeem
CyberSonar24 is beschikbaar als clouddienst op een eigen instantie in de Europese Unie of als installatie op de servers van het ziekenhuis. Voor grote klanten is bij installatie op de servers van de organisatie het aantal gebruikers niet beperkt. Afhankelijk van het abonnement (lokaal of centraal) kan één instantie meerdere ziekenhuizen of eenheden bedienen. Bij de clouddienst sluiten wij een verwerkersovereenkomst voor persoonsgegevens.
07 · Veelgestelde vragen
Vragen van ziekenhuizen
Geldt de Poolse wet ter uitvoering van NIS2 (KSC) voor elk ziekenhuis?
Zij geldt voor ziekenhuizen die voldoen aan de criteria van een essentiële of belangrijke entiteit. De gezondheidszorg is een sector die onder de wet valt, en de categorie hangt onder meer af van de omvang en de rechtsvorm van het ziekenhuis. De kwalificatie moet met een jurist worden bevestigd; een eerste beeld geeft de gratis Audit Zero.
Wat moet een ziekenhuis vóór 3 april 2027 hebben?
Een managementsysteem voor informatiebeveiliging met documentatie. In de praktijk is dat onder meer een assetregister, een risicobeoordeling, een risicobehandelplan, procedures voor incidentafhandeling en bedrijfscontinuïteitsplannen. CyberSonar24 houdt deze registers op één plek bij en herinnert aan reviews.
Moet een ziekenhuis vóór 3 april 2028 een audit ondergaan?
Ja, als het een essentiële entiteit is. Het voert de eerste beveiligingsaudit van het informatiesysteem uit vóór 3 april 2028 (art. 33 lid 2 van de wijzigingswet) en daarna ten minste eens per 3 jaar (art. 15 lid 1). Een ziekenhuis dat een belangrijke entiteit is, voert alleen een audit uit wanneer de autoriteit dit oplegt (art. 15 lid 1b). Een ziekenhuis dat aanbieder van een essentiële dienst was en vóór 3 april 2026 een audit heeft uitgevoerd, rekent 3 jaar vanaf het rapport van de laatste audit (art. 25 van de wijzigingswet). Met een auditprogramma, checklists en corrigerende maatregelen in CyberSonar24 bereidt u bewijs voor vóór het bezoek van de auditor.
Kunnen incidenten en AVG-inbreuken in één register worden bijgehouden?
Ja. In CyberSonar24 staan beveiligingsincidenten en datalekken in één module. Hetzelfde dossier dient voor de beoordeling van een melding aan het CSIRT en aan de voorzitter van de UODO.
Kunnen ziekenhuisgegevens op onze servers blijven?
Ja. Naast de clouddienst op een eigen instantie in de Europese Unie bieden wij een installatie op de servers van het ziekenhuis, met integratie met Active Directory en ondersteuning met voorrang.
Hoe traint u ploegpersoneel?
Met training in de browser op de telefoon of computer, zonder account. Medewerkers volgen de cursus op elk moment van hun dienst en ontvangen na de toets een certificaat op naam.
Vanaf hoeveel medewerkers is een ziekenhuis een essentiële entiteit onder de Poolse wet ter uitvoering van NIS2 (KSC)?
Een zorgaanbieder die geen onderneming is, is een belangrijke entiteit als hij 50 tot 249 personen in dienst heeft, en een essentiële entiteit bij ten minste 250 personen (art. 5 lid 8). Een ziekenhuis dat door een onderneming wordt geëxploiteerd, is een essentiële entiteit wanneer het de drempels van een middelgrote onderneming overschrijdt, en een belangrijke entiteit wanneer het een middelgrote onderneming is (art. 5 lid 1 punt 1 en lid 2 punt 1). De omvang wordt beoordeeld op de datum van opstelling van de jaarrekening (art. 5 lid 5).
Moet een ziekenhuis zelf inschrijving in het register van essentiële en belangrijke entiteiten aanvragen?
In de regel wel, omdat de minister ambtshalve alleen telecomaanbieders, verleners van vertrouwensdiensten, publieke entiteiten en kritieke entiteiten (art. 7a lid 2) en voormalige aanbieders van essentiële diensten (art. 34 lid 2 van de wijzigingswet) inschrijft. Andere entiteiten dienen een aanvraag in binnen 6 maanden nadat zij aan de voorwaarden voldoen (art. 7c lid 1), en entiteiten die vanaf de inwerkingtreding van de wijziging onder de wet vallen, volgens het schema in de mededeling van de minister (art. 33 lid 3 en art. 34 lid 3 van de wijzigingswet). De aanvraag wordt elektronisch ingediend in het ICT-systeem, met een verklaring van het hoofd, en een zorgaanbieder die geen onderneming is, vermeldt daarin het aantal medewerkers (art. 7c lid 5 en 6, art. 7 lid 2 punt 13). Voor het niet tijdig indienen van de aanvraag kan de autoriteit een geldboete opleggen (art. 73 lid 1a punt 1).
Bij welk CSIRT meldt een ziekenhuis een significant incident?
De vroegtijdige waarschuwing, de melding en de rapporten gaan naar het bevoegde sectorale CSIRT via het ICT-systeem bedoeld in art. 46 lid 1 (art. 11 lid 1 punt 4 tot en met 4c en lid 2). Totdat het sectorale CSIRT operationele gereedheid aankondigt, worden incidenten gemeld aan het bevoegde CSIRT MON, CSIRT NASK of CSIRT GOV (art. 44 lid 1 van de wijzigingswet), tenzij vóór 2025 een sectoraal cyberbeveiligingsteam is opgericht (art. 44 lid 3 van de wijzigingswet). Het bevoegde team staat vermeld in de inschrijving van het ziekenhuis in het register (art. 7 lid 2 punt 21 en 22). In de vroegtijdige waarschuwing kunt u om richtlijnen of technische ondersteuning vragen, die het sectorale CSIRT binnen 24 uur verleent (art. 12 lid 2).
Wie is in het ziekenhuis verantwoordelijk voor de verplichtingen onder de Poolse wet ter uitvoering van NIS2 (KSC)?
Het hoofd van de entiteit, dat wil zeggen de ziekenhuisdirecteur of het bestuur, ook wanneer de taken aan een andere persoon zijn toevertrouwd, bijvoorbeeld een cyberbeveiligingsfunctionaris (art. 8c lid 1 en 3). Als het hoofd een collegiaal orgaan is en geen verantwoordelijke persoon is aangewezen, zijn alle leden verantwoordelijk (art. 8c lid 2). Het hoofd plant financiële middelen voor cyberbeveiliging en houdt toezicht op de taken (art. 8d), volgt eenmaal per kalenderjaar een gedocumenteerde training (art. 8e) en kan een boete krijgen tot 300% van de bezoldiging (art. 73a lid 4).
Welke sancties riskeert een ziekenhuis bij het niet nakomen van de verplichtingen onder de Poolse wet ter uitvoering van NIS2 (KSC)?
Een essentiële entiteit kan een boete krijgen tot 10 miljoen euro of 2% van de omzet uit bedrijfsactiviteiten, afhankelijk van welk bedrag hoger is, en niet minder dan 20 000 PLN (art. 73 lid 3). Een belangrijke entiteit kan een boete krijgen tot 7 miljoen euro of 1,4% van de omzet, niet minder dan 15 000 PLN (art. 73 lid 4). Als de schending een directe en ernstige cyberdreiging veroorzaakt, onder meer voor leven en gezondheid, kan de boete oplopen tot 100 miljoen PLN (art. 73 lid 5). Boetes op grond van art. 73 lid 1 tot en met 4 en boetes voor het hoofd (art. 73a) kunnen voor het eerst worden opgelegd 2 jaar na de inwerkingtreding van de wijziging, dat wil zeggen vanaf 3 april 2028 (art. 35 van de wijzigingswet).
08
Lijst van functies voor ziekenhuizen
- Een register van assets en processen, ook klinische, met een afhankelijkhedengraaf
- Een kriticiteitsanalyse van processen
- Een risicoregister met een eigenaar, een termijn en een reviewschema
- Een kwetsbaarhedenregister gekoppeld aan assets
- Bedrijfscontinuïteits- en disaster-recoveryplannen met een testschema
- Een register van IT-leveranciers met een risicobeoordeling
- Een incidentenregister voor beveiliging en gegevensbescherming samen
- Een register van verwerkingsactiviteiten, autorisaties, verzoeken van patiënten, effectbeoordeling
- Reviews van toegangsrechten tot assets
- Een auditprogramma en corrigerende maatregelen
- Een directiebeoordeling voor de directie
- Training van personeel met een certificaat
09
Voor wie
- Directies van ziekenhuizen en zorginstellingen
- Cyberbeveiligingsfunctionarissen
- IT-afdelingen van ziekenhuizen
- Functionarissen voor gegevensbescherming
- Afdelingen kwaliteit en interne audit
Watervoorziening en waterinfrastructuur
Lokale overheden en hun eenheden
Laten we praten over informatiebeveiliging in uw ziekenhuis
Tijdens de presentatie tonen wij de registers met voorbeeldgegevens en bespreken wij waar u begint vóór de termijn van 3 april 2027.
